Een uitgesproken compliment of een schouderklopje? Eén op één of juist in de groep? Iedereen heeft zijn eigen voorkeuren voor het krijgen van waardering op het werk. En net zo voor het uiten van waardering naar anderen. Er zijn meerdere talen van waardering. Hoe beter je jouw taal afstemt op de ontvanger, des te groter zal het effect van je waardering zijn.

In 2015 concludeerden Gary Chapman en Paul White dat er vijf verschillende talen van waardering zijn. Het boek waarin ze dit naar buiten brachten, was een groot succes: in de Verenigde Staten werden er meer dan 175.000 exemplaren van verkocht. De Nederlandse versie, eind 2019 verschenen, doet het ook goed.
Er zijn twee redenen voor de grote belangstelling voor het boek. Op basis van onderzoek komen de schrijvers tot een aantal nieuwe en verrassende inzichten. Daarnaast geven ze veel praktische adviezen om meteen toe te passen. Die maken het mogelijk om een gericht waarderingsbeleid te voeren.

Wat is jouw taal?

Over het algemeen ‘verstaan’ we alle vijf onderstaande talen, we aanvaarden de waardering die daarmee gegeven wordt. Maar we voelen ons pas echt gewaardeerd als dat gebeurt op de manier die onszelf het beste ligt, onze eigen favoriete taal.

1. Positieve woorden

Deze taal gebruikt woorden om een positieve eigenschap van iemand te bevestigen. Denk daarbij aan een prestatie of verdienste, maar ook aan meer innerlijke eigenschappen, zoals karakter en persoonlijkheid.

2. Tijd en aandacht

Je laat iemand zien dat diegene gewaardeerd wordt door hem of haar iets kostbaars te geven: je tijd. De manier waarop je dat doet, kun je afstemmen op wat de ontvanger het prettigst vindt: een goed tweegesprek, een gezamenlijke lunch, met collega’s samen aan een project werken.

3. Helpen

Als iemand aanbiedt om je te helpen, voel je je gewaardeerd. Oprechte hulp kan veel betekenen voor de ontvanger en tot een diep saamhorigheidsgevoel leiden. Denk er wel aan dat je vraagt of de hulp welkom is en welke vorm die moet hebben.

4. Cadeaus krijgen

Voor veel mensen is dit de minst favoriete taal, maar met een cadeau kun je beslist je waardering uiten. Het is wel belangrijk dat de gever moeite heeft gedaan om iets te vinden dat aansluit op de persoonlijke voorkeur of interesse van de ontvanger. Als iedereen hetzelfde krijgt, zal de reactie eerder negatief zijn.

5. Lichamelijk contact

Een bevestigende, niet seksuele aanraking kan een waardevolle uiting van waardering zijn en aanmoedigend werken. Denk daarbij aan een high five, een schouderklop of een hug.

“Mensen moeten zich op de werkplek gewaardeerd voelen om hun werk fijn te vinden, hun best te doen en er lange tijd te blijven werken.”

Waardering heeft effect

Waardering op de werkvloer is belangrijk. Misschien is het zelfs wel onmisbaar. Oprechte, persoonsgerichte waardering zorgt voor meer betrokkenheid. Die leidt tot minder verloop, een daling in het verzuim, een hogere productiviteit en uiteindelijk tot meer groei en omzet.
Onderzoek1 toont aan dat 81% van de medewerkers gemotiveerd is om harder te werken wanneer hun baas waardering toont voor hun inspanningen. 79% van de werknemers die zelf hun baan opzeggen, noemt een gebrek aan waardering als belangrijke reden voor vertrek. 66% van werknemers meldt dat ze zouden stoppen als ze zich niet gewaardeerd voelden. Het is dus zeker interessant om je te verdiepen in hoe je jouw waardering het beste laat ‘landen’ bij de ontvanger.
Gevraagd naar hun favoriete taal, zo melden Chapman en White, geeft 45 % de voorkeur aan positieve woorden, gevolgd door tijd en aandacht (20-25%) en helpen (20/25%). De minst favoriete taal is voor 70% van de ondervraagden cadeaus krijgen, met daarna helpen (14%) en tijd en aandacht (7%). Lichamelijk contact is de minst belangrijke taal van waardering.

Spreek elkaars taal

Om goed je waardering naar anderen te kunnen uiten, als leidinggevende en als collega, moet je je eerst bewust zijn van welke taal je zelf het liefst ontvangt. Dat is nodig omdat je makkelijk in een valkuil stapt. We hebben namelijk de neiging om waardering te uiten op de manier waarop we die het liefst ook zelf ontvangen. Die favoriete taal ligt ons immers het makkelijkst.
Om vast te stellen welke waarderingsstijl iemand heeft, stelden Chapman en White de Motivating By Appreciation (MBA) Inventory samen. In deze vragenlijst beoordeel je dertig uitspraken over manieren om collega’s aan te moedigen, waarbij je steeds een van twee opties kiest die het beste bij jou past. Binnen 20 minuten kom je zo te weten wat jouw favoriete taal is, welke taal op de tweede plaats komt en welke taal het minst bij jou past.
Op basis van een aantal aanvullende vragen krijg je bovendien een unieke lijst van actiepunten, passend bij jouw profiel en jouw persoonlijke voorkeuren. Bijvoorbeeld of je, binnen jouw favoriete taal, liever waardering van een leidinggevende of van een collega ontvangt.

1 Glassdoor Team, “Employers To Retain Half Of Their Employees Longer If Bosses Showed More Appreciation; Glassdoor Survey”, Glassdoor, 13 november 2013, https://www.glassdoor.com/employers/blog/employers-to-retain-half-of-their-employees-longer-if-bosses-showed-more-appreciation-glassdoor-survey/.

Heb je interesse in meer van dit soort content? Schrijf je hieronder in voor de nieuwsbrief.

Schrijf je in voor de nieuwsbrief

Je ontvangt elke drie weken kennis, inspiratie en praktische tools om aan de slag te gaan met waardering.

Gerelateerde artikelen:

Een koffer vol geluk leert kinderen wat medewerkers niet hebben geleerd

Lees dit artikel

De dunne scheidslijn tussen overdadige waardering en slimme marketing

Lees dit artikel

“Bedrijven kunnen hun medewerkers niet gelukkig maken – ze kunnen geluk wel faciliteren”

Lees dit interview